فرارو- یک نماینده مجلس در مورد تبعات منفی هدفمند کردن یارانه ها گفت: «بیشترین تبعات منفی این طرح برای طبقات متوسط و پایین جامعه (فرودست) است و در مجموع آنها را به سمت نارضایتی سوق می دهد و احتمال ایجاد حرکت های وسیع اجتماعی_سیاسی از طرف این دو طبقه اجتماعی وجود دارد. این یک نگرانی جدی است و می تواند مشکلات بزرگتری را در کشور ایجاد نماید.»

نمایندگان مجلس شورای اسلامی در جلسه علنی روز یکشنبه به کلیات لایحه هدفمند کردن یارانه ها رای مثبت دادند. این در حالی است که شائبه های فراوانی درباره این لایحه تاثیر گذار وجود دارد.

علاوه بر مسائل و مشکلات که این طرح موجبات آن را فراهم می نماید، نباید از التهاب های سیاسی و اجتماعی اجرایی شدن این لایحه غفلت کرد. قطعا افزایش تورم ناشی از هدفمند کردن یارانه ها فشار بی سابقه اقتصادی را بر مردم و خصوصا طبقات متوسط و پایین دست جامعه وارد می نماید که این خود می تواند جرقه ای برای اعتراضات اجتماعی و سیاسی باشد.

محمود احمدی نژاد شب گذشته در گفت و گو با کارشناسان سعی داشت به مردم ایران یاد آوری کند که این طرح جراحی اقتصاد است و هر جراحی همراه با درد و خونریزی است، او می خواست با تاکید بر بحث عدالت نشان دهد با اجرایی شدن این لایحه با وجود تمام آزارهای آن عدالت اقتصادی برقرار می شود و باعث می شود اقتصاد ایران شکوفا شود.

احمدی نژاد در این باره می گوید: «(اصطلاح) جراحي بزرگ ممکن است اين نگراني را به وجود آورد که باعث درد و خونريزي در اقتصاد خواهيم بود در حالي که اصطلاح زندگي مجدد، بالندگي را براي اقتصاد به همراه خواهد داشت. همه بايد همراهي کنند تا يک طرح اقتصادي بزرگ موفق شود.»

اما پرسش مهم این است که جراح چه کسی است و این بیمار کیست؟ چه تضمینی وجود دارد که این جراحی موجبات مرگ بیمار را فراهم نکند؟ آیا در شرایط کنونی، کشور می تواند عوارض این جراحی را تحمل نماید؟

داریوش قنبری نماینده مردم ایلام و سخنگوی فراکسیون خط امام مجلس در این باره به «خبرنگار فرارو» گفت: «این که گفته اند این طرح جراحی اقتصاد ایران است در این شکی نیست، اما این موضوع مطرح می شود که جراح کیست و چه مهارتی نسبت به نوع جراحی دارد؟ و این که بیمار در چه وضعیتی قرار دارد؟ آیا بیمار شرایط جراحی را داراست؟ برخی از اوقات بیمارانی وجود دارند که قبل از جراحی باید تقویت شوند و یا اصلا قابلیت جراحی ندارند.»

این عضو کمیسیون اجتماعی مجلس افزود: «من تصور می کنم در جراحی اقتصاد ایران هم جراح مهارت لازم را ندارد و هم بیمار آمادگی جراحی را در وضعیت کنونی دارا نیست. ما الان در شرایطی تورمی و بسیار ناجور اقتصادی هستیم، کشور ما در میان کشور های منطقه رتبه اول تورم را دارد، همزمان با بحث تورم بسیاری از شاخص های اقتصادی در حال حاظر منفی است. در چنین شرایطی هر گونه عملی که در راستای اصلاح اقتصاد صورت می گیرد بایستی بسیار دقیق و کارشناسانه صورت گیرد.»

وی ادامه داد: «در شرایطی که تورم عارضه کلی اقتصاد است، اقدامی صورت بگیرد که به جای مهار تورم خودش باعث افزایش تورم شود این مانند این است که ما بجای بهبودی بخشیدن به وضعیت بیمار، کاری کنیم که عضو دیگر از بیمار هم از کار بیافتد و این می تواند بیمار را به سمت مرگ سوق دهد. اقتصاد بیمار ما با طرح هدفمند سازی یارانه ها به سمت نابودی و از بین رفتن حرکت می کند.»

قنبری با اشاره به دو عامل تورم زای این طرح گفت: «در این طرح نه تنها حذف یارانه ها و واقعی شدن قیمت ها برای اقشار مختلف تورم زاست بلکه تزریق پول به اقشار کم درآمد برای کاهش فشار این طرح نیز عوارض تورمی دارد، یعنی با این اقدام دو عامل تورم زا به عوامل قبلی اضافه می شود؛ یکی حذف یارانه ها و دیگری تزریق پول که به خاطر حذف یارانه ها صورت می گیرد. برخلاف آنچه که برخی ها تصور می کنند این طرح نه تنها داروی درمان این اقتصاد نیست بلکه باعث ایجاد مسائل و مشکلات بیشتر خواهد بود و افق روشنی برای این لایحه نمی توان در نظر گرفت.»

وی افزود: «نگرانی دیگری که وجود دارد این است که جراح اقتصاد ایران مهارت لازم را ندارد و اصلا به کار کارشناسی توجه نمی کند. من نمی دانم واقعا آقای احمدی نژاد که می گویند ما این طرح را پخته کرده ایم، منظورشان چیست؟ ایشان سال گذشته دنبال اجرایی کردن این طرح بودند و می خواستند یک شبه در آستانه انتخابات ریاست جمهوری این کار را صورت دهند و در راستای پرداخت نقدی به بخشی از مردم می خواستند اقداماتی را صورت دهند، به نظر من کسانی که به این طرح نظر مثبت دارند اطلاعات دقیقی ندارند.»

این نماینده اصلاح طلب با انتقاد از نمایندگان مجلس اظهار داشت: «من متاسفم از این که همکاران ما در مجلس هم به شکلی از این طرح حمایت کردند و آن را به تصویب رساندند و در این شرایط ما نمی توانیم بگویم فقط دولت در ارائه این طرح مسئولیت دارد بلکه همکاران ما هم در مجلس در برابر تبعات منفی اجرایی شدن این طرح مسئول اند و در مجموع باید پاسخگویی مشکلات اجرایی شدن این طرح باشند.»

وی ادامه داد: «این شرایط علاوه بر این که از لحاظ اقتصادی مشکلاتی را ایجاد خواهد کرد بلکه مسائل سیاسی و اجتماعی فراوانی را ایجاد خواهد کرد که در نوع خود سبب نگرانی های جدیدی خواهد شد و می تواند ثبات سیاسی و اجتماعی کشور را به هم بریزد.»

قنبری با اشاره به این که این طرح باعث رادیکال شدن فضای سیاسی کشور می شود گفت: «بیشترین تبعات منفی این طرح برای طبقات متوسط و پایین جامعه است و در مجموع آنها را به سمت نارضایتی سوق می دهد و احتمال ایجاد حرکت های وسیع اجتماعی_سیاسی از طرف این دو طبقه اجتماعی وجود دارد. این یک نگرانی جدی است و می تواند مشکلات بزرگتری را در کشور ایجاد نماید، این در حالی است که طرفداران لایحه مدعی هستند با این طرح به طبقات متوسط و پایین دست جامعه کمک می کنند. اما در حقیقت این اقدام نه تنها مشکلات آنها را بهبود نخواهد داد بلکه بر معضلات اقتصادی آنها می افزاید و این شرایط دشوار این دو طبقه اجتماعی را به سمت رادیکالیزه شدن سوق می دهد و مشکلات اقتصادی آنها را به اعتراضات سیاسی و اجتماعی تبدیل می نماید.»

 

سرمایه نوشت: مجلسی ها دیروز در صحن بهارستان در حالی کلیت لایحه 14 ماده ای جنجالی هدفمندکردن یارانه ها را با 188 رای موافق، 45 رای مخالف و شش رای ممتنع به تصویب رساندند که احمدی نژاد همزمان در حاشیه اجلاس امنیت روانی از لایحه هدفمندکردن یارانه ها به عنوان مهم ترین لایحه اقتصادی30 سال اخیر و از ابتدای قانونگذاری در کشور یاد کرد و گفت: «این لایحه در جهت اصلاح بنیادین ساختارهای اقتصادی کشور حرکت و زمینه رشد و شکوفایی اقتصادی و افزایش بهره وری را فراهم می کند.»
 
دیروز در جلسه غیرعلنی مجلس کلیات لایحه هدفمندکردن یارانه ها تصویب شد و غلامرضا مصباحی مقدم در جمع خبرنگاران اعلام کرد تعداد پیشنهادهای نمایندگان در حد قابل توجهی افزایش یافته که به اندازه یک کتاب است. 

به عقیده کارشناسان، افزایش تعداد پیشنهادها نشانه تردید نمایندگان و تاکید آنها بر شیب ملایم افزایش قیمت ها و در نتیجه حذف یارانه حامل های انرژی است اما در همین زمینه وزیر اقتصاد تاکید کرده دولت به دنبال حذف کامل یارانه ها نیست. نمایندگان مخالف لایحه با اشاره به اینکه سطح حقوق و دستمزد در ایران براساس شاخص های اقتصاد داخلی شکل گرفته و افزایش قیمت انرژی براساس فوب خلیج فارس، فشار تورمی را افزایش خواهد داد خواستار پیگیری برنامه ای شدند که شیب افزایش قیمت ها ملایم باشد و اجرای لایحه هدفمندکردن یارانه ها باعث تورم و افزایش شدید قیمت ها نشود. 

مصباحی مقدم با اشاره به اینکه در اثر اجرای هدفمندکردن یارانه ها به هر خانوار پنج نفره در دهک های پایین درآمدی 110 هزار تومان یارانه نقدی پرداخت می شود، گفت: «آرام شدن شیب تغییرات قیمتی، اصلاح قیمت ها به جای سه سال در پنج سال و سقف حداکثر 20 هزار میلیارد تومان مهم ترین ویژگی لایحه پس از تغییرات کمیسیون ویژه طرح تحول مجلس است.» 

کارشناسان با اشاره به تاثیرات اجرای طرح بر افزایش قیمت انرژی، مواد خام و هزینه های تمام شده تولید معتقدند اخبار مربوط به این طرح باعث شد روز گذشته شاخص بورس با کاهش مواجه شود